Werk je met vervangingsproducten, zoals cartridges of onderdelen? Dan denk je misschien: als het technisch nodig is, mag iedereen het maken.

Maar dat klopt niet altijd.

Een uitspraak van de Rechtbank Den Haag laat zien dat ook bij functionele producten de vormgeving beschermd kan zijn. En dat kan direct gevolgen hebben voor je verkoop, voorraad en supply chain.

Wat speelde er?

Een partij stelde dat haar geregistreerde modellen voor cartridges werden geschonden door een concurrent die vergelijkbare producten verkocht.

De tegenpartij voerde onder meer aan dat:

• de vormgeving puur technisch bepaald was (en dus niet beschermd kon zijn);
• de modellen niet geldig waren (geen nieuwheid of eigen karakter);
• of dat sprake was van uitputting (producten mochten vrij worden doorverkocht).

De vraag voor de rechter: zijn de modellen geldig? Is er sprake van inbreuk? En kan die worden gerechtvaardigd?

Wat zegt de rechter?

De rechtbank maakte een belangrijk onderscheid:

• Een deel van de modellen werd ongeldig verklaard (te weinig onderscheidend)
• Andere modellen bleven wél in stand

Voor die geldige modellen gold:

• De vormgeving was zichtbaar en niet puur technisch bepaald
• De vergelijkbare cartridges maakten inbreuk

Het beroep op uitputting werd afgewezen. De conclusie: ook functionele producten kunnen onder het modellenrecht vallen.

Wat betekent dit voor jou?

• „Functioneel = vrij te kopiëren” klopt niet
• Design kan doorslaggevend zijn, zelfs bij standaardproducten
• Je loopt risico op een verkoopverbod of claims

Tegelijk: zwakke modellen kunnen onderuitgaan, maar sterke modellen bieden harde bescherming.

Wat zijn de risico’s?

Juridisch

• Inbreuk op geldige modellen
• Nietigheid van je eigen modellen
• Geen bescherming door uitputtingsverweer

Financieel

• Schadeclaims en winstafdracht
• Kosten voor redesign of terugroepacties
• Verlies van voorraad

Operationeel

• Stopzetten van verkoop
• Aanpassen van producten en leveranciers
• Verstoring van je supply chain

Strategisch

• Minder ruimte voor private label of compatible producten
• Afhankelijkheid van originele producenten
• Noodzaak tot onderscheidend design

De kern: zonder designstrategie loop je direct risico.

Wat kun je doen?

Als ondernemer

• Laat je productontwerp vooraf checken op inbreuk
• Kijk niet alleen naar techniek, maar vooral naar design
• Overweeg eigen modellen te registreren
• Controleer leveranciers en leg garanties vast

Zit je al in een conflict?

• Onderzoek of de modellen wel geldig zijn
• Kijk of een redesign sneller en goedkoper is
• Gebruik zwakke modellen als onderhandelingspunt

Waarom is dit belangrijk?

Veel MKB-bedrijven werken met import, private label of vervangingsproducten. Dan lijkt het product vaak „standaard”.

Maar deze uitspraak laat zien: design bepaalt of je mag verkopen of moet stoppen.

Wie intellectueel eigendom niet meeneemt in zijn strategie, loopt risico op claims, stilstand en verlies van marge.

Voor veel ondernemers voelt de thuiskopievergoeding als een administratieve formaliteit. Iets voor de boekhouding.

Maar als je de afdracht niet goed regelt, kan dat snel uitmonden in een juridische procedure met directe financiële gevolgen.

Een uitspraak van de Rechtbank Den Haag maakt dat duidelijk: niet betalen betekent alsnog betalen + extra verplichtingen.

Wat speelde er?

Een onderneming bracht producten op de markt waarop de thuiskopievergoeding van toepassing is (zoals opslagmedia en elektronica).

De vergoeding werd niet of niet volledig afgedragen. Stichting Thuiskopie stapte naar de rechter en eiste:

• betaling van de openstaande bedragen;
• én een verplichting om verkoopgegevens aan te leveren.

De ondernemer probeerde daar onderuit te komen door te stellen dat:

• het recht op inning was vervallen;
• of dat recht bestond op terugbetaling van eerdere bedragen.

Wat zegt de rechter?

De rechtbank is duidelijk:

• De betalingsverplichting blijft bestaan
• De opgave van verkoopgegevens moet worden gedaan
• Er is geen ruimte voor verval of restitutie

De thuiskopieregeling is dwingend. Verkoop je producten die onder de regeling vallen? Dan moet je afdragen. Administratieve discussies veranderen daar niets aan.

Wat betekent dit voor jou?

• Achterstallige bedragen kunnen alsnog worden opgeëist
• Je moet mogelijk gedetailleerde verkoopdata aanleveren
• De verplichting kan meerdere jaren terugwerken

Dit kan direct impact hebben op je liquiditeit en marge.

Wat zijn de risico’s?

Juridisch

• Afdwingbare betaling via de rechter
• Verplichte inzage in administratie
• Nauwelijks ruimte voor verweer

Financieel

• Nabetalingen over meerdere jaren
• Rente en proceskosten
• Druk op cashflow en winst

Operationeel

• Extra administratieve lasten
• Aanpassing van interne processen
• Onrust binnen finance en compliance

De kern: wat je niet regelt, komt later alsnog op je bord. Vaak duurder.

Wat kun je doen?

Als ondernemer

• Check of jouw producten onder de regeling vallen
• Zorg dat aangifte en afdracht structureel gebeuren
• Leg verantwoordelijkheden duidelijk vast
• Controleer periodiek je cijfers en rapportages
• Verwerk de vergoeding in je prijsstrategie

Zit je al in een discussie?

• Laat beoordelen of jouw producten echt onder de regeling vallen
• Controleer de berekening van de claim
• Breng de financiële impact in kaart
• Overweeg een regeling in plaats van een langdurige procedure

Waarom is dit belangrijk?

Veel MKB-bedrijven importeren of verkopen elektronica, opslagmedia of smart devices. De thuiskopievergoeding wordt daarbij vaak onderschat.

Maar bij groeiende volumes groeit ook het risico. Deze uitspraak laat zien: compliance is geen detail, maar een financieel en strategisch vraagstuk.

Groei vraagt om controle. Ook op dit soort verplichtingen.

Veel MKB-ondernemers kiezen hun handelsnaam zorgvuldig. Maar wat vaak wordt onderschat: een naam kan juridisch kwetsbaar zijn. Het probleem ontstaat meestal pas als een andere ondernemer een sterk gelijkende naam gaat gebruiken.

Dan komt al snel de vraag: „Ben ik niet te laat? Heb ik mijn rechten al verwerkt?”

Een uitspraak van de Rechtbank Den Haag laat zien dat dat niet zomaar het geval is. Tegelijkertijd onderstreept de zaak waarom het beter is om vroeg te handelen dan achteraf te procederen.

Wat speelde er?

Een ondernemer stelde dat een andere partij inbreuk maakte op haar handelsnaam. De namen leken sterk op elkaar en zorgden volgens haar voor verwarring bij klanten.

De gedaagde voerde aan dat de eiseres te laat had gereageerd en daarom haar rechten had verwerkt. Daarnaast werd in kort geding niet alleen een verbod gevraagd, maar ook een voorschot op schadevergoeding.

Wat zegt de rechter?

De voorzieningenrechter oordeelde dat er inderdaad sprake was van handelsnaaminbreuk. De naam van de gedaagde leidde tot verwarring en dat is juridisch niet toegestaan. Het inbreukverbod werd daarom toegewezen.

Van rechtsverwerking was geen sprake. Dat je niet direct optreedt, betekent niet automatisch dat je je rechten verliest. Daarvoor is meer nodig, bijvoorbeeld dat de andere partij erop mocht vertrouwen dat je niets meer zou ondernemen.

Het gevraagde voorschot op schadevergoeding werd afgewezen, omdat er geen spoedeisend belang was. De proceskosten werden gecompenseerd.

Wat betekent dit?

• Je verliest je handelsnaamrechten niet zomaar doordat je niet meteen reageert.
• Verwarringsgevaar is doorslaggevend bij handelsnaaminbreuk.
• In kort geding krijg je vaak wél een verbod, maar niet direct een schadevergoeding.

Met andere woorden: je kunt optreden, maar procederen lost niet altijd alles in één keer op.

Wat zijn de risico’s?

• Verwarring bij klanten en reputatieschade
• Juridische procedures die tijd en energie kosten
• Geen directe financiële compensatie, ook al krijg je gelijk
• Escalatie die met vroeg optreden had kunnen worden voorkomen

Vaak zit het probleem niet in het recht zelf, maar in het moment waarop actie wordt ondernomen.

Wat kun je doen?

Als ondernemer

• Controleer vóór gebruik of registratie of een handelsnaam al bestaat
• Monitor actief of anderen gelijkende namen gebruiken
• Treed tijdig op bij mogelijke inbreuk
• Leg vast wanneer je kennisneemt van een conflict

Word je aangesproken?

• Neem een sommatie serieus
• Laat je juridische positie beoordelen
• Ga er niet automatisch vanuit dat „ze waren te laat” standhoudt

Waarom is dit belangrijk?

Voor MKB-ondernemers is de handelsnaam een essentieel onderdeel van de onderneming. Deze uitspraak laat zien dat je rechten niet snel vervallen, maar ook dat achteraf procederen vaak minder oplevert dan vooraf goed regelen.

Wie preventief controleert, tijdig optreedt en strategisch handelt, voorkomt dat een handelsnaamconflict uitgroeit tot een kostbare juridische strijd.

Een nieuwe uitspraak van de rechtbank Den Haag laat haarscherp zien hoe je als ondernemer tóch nat kunt gaan, ook al lijkt je merk „veilig”.

Een partij verloor het gevecht níet op de geldigheid van haar merk. Wel op het gebruik van een vergelijkbaar teken, vanwege verwarringsgevaar. En dát was genoeg voor een verbod.

Wat speelde er?

Een ondernemer gebruikte een naam die sterk leek op een bestaand, geldig merk voor vergelijkbare producten. Hij probeerde het merk van de ander onderuit te halen via:

• Nietigheid (te beschrijvend, onvoldoende onderscheidend)
• Kwade trouw
• Rechtsverwerking

Alles werd van tafel geveegd. Maar de rechter zag wél:

• Overeenstemming
• Zelfde markt
• Verwarringsgevaar bij het publiek

Resultaat: merkinbreuk, ondanks een „goede” inschrijving aan beide kanten.

Wat zijn de risico’s voor jou als ondernemer?

• Je kunt gelijk hebben op papier maar alsnog verliezen op perceptie
• Handelsnamen en domeinnamen zijn geen veilig alternatief als er verwarring ontstaat
• Eén foutje in je branding kan leiden tot een verbod, schadevergoeding of verplichte rebranding

Wat moet je nú doen?

• Doe altijd een merkencheck vóór je een naam of domein lanceert
• Check niet alleen identieke namen maar ook sterk lijkende in jouw branche
• Beoordeel actief het risico op verwarring bij jouw doelgroep
• Documenteer je keuzes: waarom dacht je dat dit géén inbreuk was?
• Wees scherp bij marketing: een creatieve naam is leuk tot het je alles kost

Waarom dit belangrijk is voor MKB’ers

Een merkinbreukzaak hoef je niet op alle fronten te verliezen om toch onderuit te gaan.

Verwarring is genoeg. Zorg dat je het vóór bent en niet achteraf moet herstellen.

Je verkoopt originele merkproducten zonder buitenverpakking. Mag dat? Ja: dankzij het uitputtingsbeginsel. Maar zodra je het woord „nieuw” of „milieuvriendelijk” in je producttekst zet, kun je alsnog onderuitgaan.

Dat blijkt uit een recente zaak over HP-cartridges. De verkoop zelf was toegestaan, maar de reclame was misleidend.

Wat speelde er?

Een reseller verkocht originele HP-cartridges zonder de originele doos. HP probeerde dat te stoppen maar de rechter oordeelde: uitputting geldt, de verkoop mag doorgaan. Maar de reseller noemde de cartridges „nieuw” en „milieuproduct”. En dát vond de rechter misleidend.

Wat zijn de risico’s?

• Je mag doorverkopen maar je marketing mag de consument niet misleiden
• Claims als „nieuw”, „eco” of „milieuvriendelijk” worden steeds strenger getoetst
• Verkoop zonder verpakking kán twijfel zaaien (refurbished? retour?) tenzij je dat goed uitlegt

Wat kun je nú doen om veilig te blijven?

• Controleer of je producten aantoonbaar legaal in de EER zijn verhandeld
• Gebruik claims als „nieuw” of „origineel” alléen als je het echt kunt bewijzen
• Vermijd vage duurzaamheidslabels, onderbouw ze met feiten
• Wees transparant over verpakkingen: benoem het, verklaar het

Waarom dit belangrijk is voor resellers en webshops

Juridisch zit je vaak goed met uitputting. Maar reclame is je zwakke plek. Eén woordje („nieuw”) kan je duizenden euro’s kosten.

Zorg dus dat je marketing net zo strak is als je inkoop.

Hoe ver mag je gaan met vergelijkende marketing?

Veel ondernemers worstelen met marketing: hoe onderscheid je je zonder juridische risico’s? Concurrenten bij naam noemen voelt vaak gevaarlijk, je wilt geen rechtszaak aan je broek. Toch laat een recente uitspraak van de rechtbank Amsterdam zien dat dit soms wél mag. De kern: transparantie en feitelijkheid zijn doorslaggevend.

In dit geval ging het om ontbijtgranenproducent Holie’s, die een eigen Sugar-Score introduceerde. Producten kregen een letter A, B of C (groen, oranje, rood), gebaseerd op het suikergehalte per 100 gram. In de campagne werden ook producten van andere merken, zoals Lotus Bakeries, opgenomen. Lotus stapte naar de rechter: volgens haar was dit misleidend, en suggereerde de score dat sommige producten gezond en andere ongezond waren.

De rechter dacht daar anders over: de campagne van Holie’s bleef binnen de regels van vergelijkende reclame.

Wat ging er mis?

• Lotus’ standpunt: de kleuren en letters zouden een voedings- of gezondheidsclaim zijn, en dat mag niet zonder wetenschappelijke onderbouwing.
• Wat Holie’s deed: zij legden helder uit dat de score puur op suikergehalte gebaseerd was. Geen gezondheidsvoordeel, maar een feitelijke vergelijking.
• Beoordeling door de rechter: consumenten snappen dat het alleen om suiker per 100 g gaat. Het is duidelijk, objectief en controleerbaar.
• Gebruik van merknamen: toegestaan binnen de regels van vergelijkende reclame, zolang dit niet misleidt of concurrenten onterecht zwartmaakt.

Wat zijn de risico’s?

• Onduidelijke claims: als je suggereert dat jouw product ‘beter’ of ‘gezonder’ is zonder onderbouwing, kan dat als misleiding gelden.
• Verkeerd gebruik van keurmerken of scores: eigen scores mogen, maar moeten transparant zijn en niet lijken op officiële keurmerken.
• Negatieve publiciteit en procedures: een concurrent kan je aanpakken bij de rechter of via de Reclame Code Commissie.
• Proceskosten en schadeclaims: foute marketing kan duur uitpakken, zeker als de rechter ingrijpt.

Wat kun jij doen?

• Wees transparant: leg altijd uit waarop een vergelijking gebaseerd is (bijv. suiker, prijs, energieverbruik).
• Blijf feitelijk: gebruik alleen meetbare, objectieve gegevens. Vermijd vage claims als ‘beter’, ‘gezonder’ of ‘natuurlijker’.
• Ken de regels: vergelijkende reclame mag, mits eerlijk, controleerbaar en niet misleidend.
• Wees voorbereid: zorg dat je marketingafdeling of bureau snapt waar de juridische grenzen liggen.
• Gebruik disclaimers: maak expliciet duidelijk wat je score of vergelijking wél en níet betekent.

Waarom dit belangrijk is

Marketing is voor veel MKB-ondernemers de sleutel tot groei. Maar één verkeerde reclamecampagne kan leiden tot rechtszaken, reputatieschade en boetes. Deze uitspraak geeft ondernemers ruimte: zolang je eerlijk bent en duidelijke feiten gebruikt, mag je concurrenten vergelijken.

De boodschap van de rechter is duidelijk: transparantie beschermt je tegen claims. Het is niet wat je belooft, maar hoe helder je communiceert dat telt.

Hulp nodig?

• Screening van marketingcampagnes op juridische risico’s
• Advies over vergelijkende reclame en consumentenrecht
• Trainingen voor marketingteams om claims juridisch veilig te formuleren
• Praktische handvatten om transparantie in je communicatie te verankeren

E-commerce groeit snel, en daarmee ook de risico’s op inbreuk op intellectueel eigendom. Concurrenten kunnen je productfoto’s kopiëren, je merknaam misbruiken of je unieke teksten overnemen. In dit artikel leggen we uit hoe je je intellectueel eigendom kunt beschermen.

Bescherm je merknaam en logo

Wil je voorkomen dat anderen jouw naam of logo gebruiken? Registreer je merk bij het Benelux-Bureau voor de Intellectuele Eigendom (BOIP). Dit geeft je het exclusieve recht op de naam en stelt je in staat op te treden tegen inbreukmakers.

Teksten en afbeeldingen: de content op je website, zoals productbeschrijvingen en foto’s, is automatisch beschermd door het auteursrecht. Dit betekent dat anderen deze niet zonder toestemming mogen kopiëren. Als je merkt dat je teksten of beelden onrechtmatig worden gebruikt, kun je actie ondernemen.

Bescherm je domeinnaam en handelsnaam

• Registreer je domeinnaam tijdig: dit voorkomt dat concurrenten een naam registreren die lijkt op die van jou.
• Handelsnaamrecht: als je een naam gebruikt voor je onderneming, geniet je bescherming onder het handelsnaamrecht, mits je actief onder die naam opereert.

Wat te doen bij inbreuk?

• Neem contact op met de overtreder: vaak is een vriendelijke melding voldoende om het probleem op te lossen.
• Stuur een sommatiebrief: als de inbreuk aanhoudt, stuur je een officiële brief met het verzoek om de inbreuk te stoppen.
• Schakel juridische hulp in: blijft het probleem bestaan? Dan kan een advocaat helpen bij verdere juridische stappen.

Door je intellectueel eigendom goed te beschermen, voorkom je juridische problemen en zorg je ervoor dat jouw merk en content veilig blijven in de e-commercewereld.

Hoewel hybride evenementen niet zo’n grote vlucht hebben genomen als verwacht, blijven ze een gangbare optie voor veel ondernemers. Het is echter belangrijk om als opdrachtgever bewust te zijn van de intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot de video’s en content die tijdens deze evenementen worden geproduceerd.

Intellectuele eigendomsrechten: een essentiële overweging

Volgens de wet is de maker van een werk de eigenaar van de intellectuele eigendomsrechten. Dit betekent dat het bureau of het videobedrijf waarmee je samenwerkt, eigenaar is van de content, zelfs als jij als opdrachtgever betaalt voor hun diensten. Het is daarom cruciaal om deze kwestie contractueel te regelen om eventuele geschillen te voorkomen.

Uitbreiding naar live events

Dit geldt niet alleen voor hybride events, maar ook voor live evenementen waar content wordt gecreëerd, zoals foto’s of videobeelden voor een aftermovie. De fotograaf of videograaf behoudt het auteursrecht, zelfs als jij als opdrachtgever betaalt voor hun diensten. Dit onderstreept het belang van het duidelijk vastleggen van de intellectuele eigendomsrechten bij het inhuren van externe partijen voor je evenementen.